Uly gidrogeneratorlarda stator bilen rotoryň arasyndaky deň bolmadyk howa aralygy (adatça "howa aralygynyň eksentrikligi" diýlip atlandyrylýar) enjamyň durnukly işlemegine we ömrüniň dowamlylygyna birnäçe ýaramaz täsir edip biljek çynlakaý näsazlyk görnüşidir.
Ýönekeý söz bilen aýdylanda, deň däl howa aralygy assimetrik magnit meýdanynyň paýlanmagyna sebäp bolýar, bu bolsa öz gezeginde birnäçe elektromagnit we mehaniki kynçylyklary döredýär. Aşakda statoryň toguna we naprýaženiýesine täsirini, şeýle hem beýleki degişli ýaramaz netijeleri jikme-jik seljerýäris.
I. Stator Togyna Täsir
Bu iň gönümel we aýdyň täsirdir.
1. Tok we tolkun görnüşiniň bozulmagynyň artmagy
Prinsip: Kiçi howa aralyklary bolan ýerlerde magnit garşylygy kiçi we magnit akymynyň dykyzlygy uly bolýar; uly howa aralyklary bolan ýerlerde magnit garşylygy uly we magnit akymynyň dykyzlygy kiçi bolýar. Bu assimetrik magnit meýdany stator sargylarynda deňagramly bolmadyk elektromotor güýjüni döredýär.
Işleýiş: Bu üç fazaly stator toklarynda deňagramlylygyň bozulmagyna sebäp bolýar. Has möhümi, köp sanly ýokary derejeli garmonikalar, esasanam geň garmonikalar (meselem, 3-nji, 5-nji, 7-nji we ş.m.) tok tolkun görnüşine girizilýär, bu bolsa tok tolkun görnüşiniň indi ýumşak sinus tolkun bolman, eýsem bozulmagyna sebäp bolýar.
2. Özboluşly ýygylykly tok bölekleriniň döremegi
Prinsip: Aýlanýan eksentrik magnit meýdany esasy güýç ýygylygy toguny modulirleýän pes ýygylykly modulýasiýa çeşmesine deňdir.
Işleýiş: Stator tok spektrinde gapdal zolaklar peýda bolýar. Hususan-da, esasy ýygylygyň (50Hz) iki tarapynda hem häsiýetli ýygylyk komponentleri peýda bolýar.
3. Sargylaryň ýerli gyzmagy
Prinsip: Tokdaky garmonik komponentler stator sargylarynyň mis ýitgisini (I²R ýitgisini) köpeldýär. Şol bir wagtyň özünde, garmonik toklary demir özeninde goşmaça öwrümli tok we gisterezis ýitgilerini döredýär, bu bolsa demir ýitgisiniň köpelmegine getirýär.
Işleýiş: Stator sargylarynyň we demir özeniniň ýerli temperaturasy adatdan daşary ýokarlanýar, bu bolsa izolýasiýa materiallarynyň rugsat berilýän çäginden geçip, izolýasiýanyň könelmegini çaltlaşdyryp we hatda gysga zynjyrly ýanma hadysalaryna sebäp bolup biler.
II. Statoryň naprýaženiýesine täsir
Tok güýji ýaly gönümel täsir etmese-de, ol deň derejede möhümdir.
1. Voltaž tolkun görnüşiniň bozulmagy
Prinsip: Generatoryň döredýän elektromotor güýji howa aralygynyň magnit akymy bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr. Deň däl howa aralygy magnit akymynyň tolkun görnüşiniň bozulmagyna sebäp bolýar, bu bolsa öz gezeginde induksiýa edilen stator naprýaženiýesiniň tolkun görnüşiniň hem bozulmagyna sebäp bolýar we garmonik naprýaženiýeleri öz içine alýar.
Işleýiş: Çykyş naprýaženiýesiniň hili peselýär we indi standart sinus tolkun däl.
2. Voltaž deňagramlylygynyň bozulmagy
Agyr assimetrik ýagdaýlarda, üç fazaly çykyş naprýaženiýesinde belli bir derejede deňagramlylygyň bozulmagyna sebäp bolup biler.
III. Beýleki has çynlakaý zyýanly täsirler (tok we naprýaženiýe meseleleri sebäpli ýüze çykýar)
Ýokardaky tok we naprýaženiýe meseleleri köplenç ölüme sebäp bolýan birnäçe zynjyr reaksiýalaryny has-da artdyrar.
1. Deňsiz Magnit Çekiş (UMP)
Bu howa aralygynyň eksantrikliginiň iň esasy we howply netijesidir.
​
Prinsip: Kiçi howa aralygy bolan tarapda magnit çekiş güýji uly howa aralygy bolan tarapdakydan has ulydyr. Bu arassa magnit çekiş güýji (UMP) rotory has kiçi howa aralygy bolan tarapa çeker.
Zalym aýlaw: UMP deň däl howa aralygynyň meselesini öz-özünden has-da ýitileşdirip, zalym aýlawy emele getirýär. Eksentrisitet näçe agyr bolsa, UMP şonça-da uly bolýar; UMP näçe uly bolsa, eksentrisitet şonça-da agyr bolýar.
Netijeler:
•Wibrasiýanyň we şowhunyň artmagy: Enjam güýçli ýygylykly iki esse artýan wibrasiýany döredýär (esasan hem güýç ýygylygyndan 2 esse köp, 100Hz) we wibrasiýanyň we şowhunyň derejesi ep-esli ýokarlanýar.
•Böleklere mehaniki zeper ýetmegi: Uzak möhletli UMP podşipnikleriň aşynmagynyň, rulyň ýadawlygynyň, walyň egilmeginiň artmagyna sebäp bolar we hatda stator bilen rotoryň biri-birine sürtülmegine (özara sürtülme we çaknyşyk) sebäp bolup biler, bu bolsa agyr näsazlykdyr.
2. Birligiň titremesiniň ýokarlanmagy

Çeşmeler: Esasan iki tarapdan:
1. Elektromagnit Titreşme: Deňsiz magnit çekiş (UMP) sebäpli ýüze çykýan ýygylyk aýlanýan magnit meýdany we tor ýygylygy bilen baglanyşyklydyr.
2. Mehaniki titreme: Podşipnikleriň aşynmagy, şaftyň deňsizligi we UMP-niň döredýän beýleki meseleleri sebäpli ýüze çykýar.
Netijeleri: Bütin generator toplumynyň (turbinany goşmak bilen) durnukly işlemegine täsir edýär we elektrik stansiýasynyň gurluşynyň howpsuzlygyna howp salýar.
3. Elektrik ulgamyna we elektrik ulgamyna täsiri
Nasos tolkunynyň görnüşiniň bozulmagy we tok garmonikalary stansiýanyň energiýa ulgamyny hapalap, elektrik ulgamyna injeksiýa eder, bu bolsa şol bir şinadaky beýleki enjamlaryň kadaly işlemegine täsir edip biler we energiýanyň hiliniň talaplaryna laýyk gelmeýär.
4. Netijeliligiň we çykyş kuwwatynyň peselmegi
Goşmaça garmoniki ýitgiler we gyzdyrma generatoryň netijeliligini peselder we şol bir giriş suw kuwwatynda peýdaly işjeň kuwwatyň çykyşy azalar.
Netije

Uly gidrogeneratorlarda stator bilen rotoryň arasyndaky deň bolmadyk howa aralygy asla kiçi mesele däl. Ol elektromagnit meselesi hökmünde başlaýar, ýöne çaltlyk bilen elektrik, mehaniki we termal aspektleri öz içine alýan giň gerimli çynlakaý näsazlyga öwrülýär. Onuň döredýän deňsiz magnit çekiş güýji (UMP) we netijede döreýän güýçli titreme enjamyň howpsuz işlemegine howp salýan esasy faktorlardyr. Şonuň üçin enjamyň gurnalmagy, tehniki hyzmaty we gündelik işlemegi we tehniki hyzmaty wagtynda howa aralygynyň deňligi berk gözegçilikde saklanmaly we eksentriklik näsazlyklarynyň irki alamatlary onlaýn gözegçilik ulgamlary (wibrasiýa, tok we howa aralygynyň gözegçiligi ýaly) arkaly wagtynda ýüze çykarylmaly we çözülmeli.